Allah'ın İlk Yarattığı Şey Nedir?

Allah'ın ilk neyi yarattığı konusunda kesin bir bilgi Kur'an'da açıkça geçmiyor ama hadislerde bazı ipuçları var.

En yaygın görüşe göre Allah'ın ilk yarattığı şey kalemdir. Peygamber Efendimiz (sav) bir hadisinde şöyle buyuruyor: "Allah'ın ilk yarattığı şey kalemdir. Ona 'yaz' dedi. Kalem 'neyi yazayım ya Rabbi?' dedi. Allah 'kıyamete kadar olacak her şeyi yaz' buyurdu."

Bu kalem elbette bizim kullandığımız kalem gibi değil. Metafizik bir varlık, Allah'ın takdirini yazan ilahi bir araç. Levh-i Mahfuz'a kıyamete kadar olacak her şeyi bu kalemle yazdı.

Ama başka görüşler de var. Bazı alimler "ilk yaratılan Arş'tır" diyor, bazıları "su" diyor, bazıları da "nur" diyor. Her birinin dayanağı olan hadisler mevcut.

Farklı Rivayetler ve Alim Görüşleri

Şimdi konuyu biraz daha açalım çünkü bu mesele sandığımızdan daha derin.

Kalem görüşü: İmam Tirmizi'nin rivayetinde geçiyor. "Allah'ın ilk yarattığı kalemdir" hadisi. Birçok alim bunu esas alıyor. Kalem yazıyor, Allah'ın ilmi ve kaderi böyle kaydediliyor.

Arş görüşü: Bazı müfessirler "Rahman Arş'a istiva etti" ayetine dayanarak Arş'ın ilk yaratılan olduğunu söylüyor. Arş yani Allah'ın tahtı, azamet makamı. Ama bu da mecazi anlamda tabii.

Su görüşü: "Arş'ı su üzerinde idi" ayetinden yola çıkarak suyun ilk yaratılan olduğunu söyleyenler var. Varlığın kaynağı su gibi bir şey.

Nur görüşü: Peygamberimizin nurunun ilk yaratılan olduğunu söyleyen tasavvuf ehli alimler var. "Evvel yaratılan benim nurumdur" şeklinde zayıf bir rivayet var.

Peki hangisi doğru? İşin doğrusu hepsi farklı açılardan doğru olabilir. Çünkü bu hadislerin her biri yaratılışın farklı bir boyutunu anlatıyor olabilir. Kimi maddi varlığı, kimi manevi hakikati kast ediyor.

Alimler şunu söylüyor: Bu tür konularda kesin hüküm vermek zor. Önemli olan Allah'ın herşeyin yaratıcısı olduğunu bilmek. İlk ne yarattı tartışmasına girmektense yaratılanlardan ibret almak daha önemli.

Yaratılış Sırasının Hikmeti

Peki Allah neden önce kalemi yarattı, sonra diğerlerini? Bunda ne hikmet var?

İlim önce gelir. Allah her şeyi bilir, her şeyi takdir eder, sonra yaratır. Kalem bu ilmin sembolü. Yani Allah önce ne yaratacağını belirledi, yazdırdı, sonra yarattı.

Levh-i Mahfuz'a yazılma: Kıyamete kadar olacak her şey yazıldı. Senin benim doğumumuz, ölümümüz, rızkımız, amellerimiz hepsi. Bu bize kader inancını öğretiyor.

Ama dikkat, bu yazılanlar değişmez diye cehd etmeyeceğiz demek değil. Biz elimizden geleni yaparız, çalışırız. Ama sonucun Allah'ın takdirinde olduğunu biliriz.

Arş'ın yaratılışı: Arş Allah'ın azametini gösterir. O kadar büyük, o kadar yüce ki sekiz melek zor taşıyor. Bu da Allah'ın kudretini anlamamız için.

Suyun yaratılışı: Hayat sudan gelir. Canlıların temel ihtiyacı. "Her canlıyı sudan yarattık" diyor Kur'an. Demek ki yaratılışın temeli, hayatın kaynağı.

Bu Bilgiler Bize Ne Kazandırır?

Şimdi bazıları "ee iyi güzel de bana ne bundan?" diye düşünebilir. Aslında çok önemli dersler var burada.

Birincisi: Allah'ın ilminin sınırsız olduğunu anlıyoruz. Her şeyi biliyor, her şeyi takdir ediyor. Biz henüz doğmadan hayatımız yazılmış. Bu bize tevekküle sevk ediyor.

İkincisi: Hiçbir şey tesadüf değil. Her şeyin bir hikmeti, bir sebebi var. Allah önce planladı, sonra yarattı. Bizim hayatımızdaki olaylar da böyle.

Üçüncüsü: İlmin değerini öğreniyoruz. Allah ilk yaratılanı "kalem" yaptıysa ilme ne kadar önem verdiğini gösteriyor. Biz de okuyacağız, öğreneceğiz, yazacağız.

Tasavvuf ehlinin bir sözü var: "Kalem kalem diye kalem değil, sen kalemsiz ne yazar olsan!" Yani Allah'ın kalemi yaratması bizim de ilim öğrenmemizi emrediyor.

Cahillik İslam'da hoş karşılanmıyor. Peygamberimize inen ilk vahiy "Oku!" değil mi? İşte kalem de bunun sembolü.

Kısacası Allah'ın ilk neyi yarattığı meselesi sadece merak konusu değil. Bize kader, tevekkül, ilim ve hikmet dersleri veriyor. O ilk yaratılandan bugüne kadar her şey Allah'ın planı dahilinde. Biz de bu planın bir parçasıyız.